Yeni Borçlar Yasa Tasarısı Taslağı, vatandaşlara kefil olabilmek için eşlerinden izin alma zorunluluğu getiriyor.

Adalet Bakanı Cemil Çiçek, Ankara Hakimevi`nde düzenlediği basın toplantısıyla Yeni Borçlar Yasa Tasarısı Taslağını açıkladı.

Bakan Çiçek, 1926 yılında yürürlüğe giren Borçlar Yasası`nın, dünyada ve Türkiye`de yaşanan, toplumsal, sınai, ekonomik ve teknolojik gelişmeler ile globalleşmenin getirdiği değişimler karşısında yetersiz kaldığını kaydetti. Yeni Borçlar Yasa Tasarısı taslağının dili de dahil bugünün ekonomik ve sosyal koşullarına uygun ve ihtiyaçlara yanıt verecek şekilde hazırlandığını kaydetti.

7 YILDA HAZIRLANDI

Cemil Çiçek, Taslağın, üniversiteler, yüksek yargı organları, meslek kuruluşları, ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile Bakanlık temsilcilerinden oluşturulan Prof. Dr. Turgut Akıntürk başkanlığındaki komisyon tarafından yaklaşık 7 yılda hazırlandığını bildirdi. Çiçek, bu süreçte gerçekleştirilen 54 toplantıda ilgili mevzuat ve kaynak kanunlarda gerçekleşen değişiklikler gözönüne alındığını, ilgili yasalarda paralelliğin sağlandığını ve yasa dilinin sadeleştirildiğini belirtti.

3 AY GÖRÜŞ

Çiçek, tasarının bakanlıklar, yüksek mahkemeler, üniversiteler ve diğer ilgili makamların görüşlerine sunulduğunu ve görüş için 3 ay süre verildiğini bildirdi. Çiçek, üç aylık sürenin sonunda alınan görüşlerin, yine Komisyonca değerlendirilmesi sonucunda oluşturulacak tasarının yasalaşması amacıyla Başbakanlığa sevkedileceğini kaydetti.

EŞ İZNİYLE KEFİLLİK

Yeni Borçlar Yasa Tasarısı Taslağı, bir çok yeniliği de beraberinde getiriyor. Taslak, kefillikte eş izni dönemini başlatıyor.

Taslağın 589`uncu maddesi ``Eşlerden biri mahkemece verilmiş bir ayrılık kararı olmadıkça veya yasal olarak yarı yaşama hakkı doğmadıkça ancak diğerinin yazılı rızasıyla kefil olabilir`` şeklinde düzenlendi.

Ancak, kefalet, ticaret siciline kayıtlı bir işletmenin sahibi, bir kollektif ortaklığın ortağı, bir komandit ortaklığın sınırsız sorumlu ortağı, bir anonim ortaklığın yöneticisi veya müdürü, bir sermayesi paylara bölünmüş komandit ortaklığın müdürü veya bir limited ortaklığın yönetici ortağı tarafından işletmeyle ilgil olarak verilmişse, eşin rızası aranmayacak.

Kefalet sözleşmesinde sonradan yapılan ve kefilin sorumlu olacağı miktarın artmasına veya adi kefaletin müteselsil kefalete dönüşmesine ya da kefil yararına olan güvencelerin önemli ölçüde azalmasına neden olmayan değişiklikler için de diğer eşin rızası gerekmeyecek.Yeni Borçlar Yasa Tasarısı Taslağı, kira sözleşmelerinde de yeni hükümler getiriyor. Taslağın 306`ncı maddesine göre, kiracılar, tuttukları evin önceki kira sözleşmesinde yer alan kira bedelinin kendisine bildirilmesini isteyebilecek.

ONARAMIYORSA YENİSİNİ VERECEK

Taslağın 311`nci maddesi de kiracı, ev sahibinden evdeki ayıbı uygun bir sürede gidermesini isteyebilecek. Bu ayıbın giderilmemesi halinde, kiracı sözleşmeyi feshedebilecek. Ev sahibi, evdeki ayıbı gideremezse, yerine ayıpsız olanıyla değiştirebilecek.

BİLDİRİM YOKSA SORUMLULUK DA YOK

Taslağın 341`nci maddesi ise ev sahibini, kiracı evden çıktıktan sonra, evin durumunu gözden geçirerek, kiracının sorumlu olduğu eksiklikleri ve bozuklukları ona hemen bildirmekle yükümlü tutuluyor. Bu bildirimin yapılmadığı hallerde, kiracı her türlü sorumluluktan kurtulmuş olacak. Ancak, teslim alma sırasında olağan incelemeyle belirlenemeyecek olan eksikliklerin ve bozuklukların varlığı halinde, kiracının sorumluluğu devam edecek. Ev sahibi, bu tür eksiklikleri ve bozuklukları kiracıya hemen bildirmek zorunda olacak.

ALEYHTE DEĞİŞİKLİK YAPILAMAYACAK

Taslağın 349`uncu maddesine göre, kira sözleşmelerinde kira bedelinin belirlenmesi dışında, kiracı aleyhine değişiklik yapılamayacak.

KİRA SÖZLEŞMELERİNDE TEFE GÖZ ÖNÜNE ALINACAK

Taslağın 350`nci maddesiyle, tarafların yenilenen kira dönemlerinde uygulanacak kira bedeline ilişkin anlaşmaları da düzenlendi. Buna göre, anlaşmalar, bir önceki kira yılında toptan eşya fiyat artışı oranını geçmemek koşuluyla geçerli olacak. Bu kural bir yıldan daha uzun süreli kira sözleşmelerinde de uygulanacak.

FESİHTE EŞ RIZASI

Taslağın 355`inci maddesine göre, aile konutu olarak kullanılmak üzere kiralanan taşınmazlarda, kiracı eşinin açık rızası olmadıkça kira sözleşmesini feshedemeyecek. Bu rızanın alınması mümkün olmazsa veya eş haklı sebep olmaksızın rızasını vermekten kaçınırsa, kiracı, hakimden bu konuda bir karar vermesini isteyebilecek. Ev sahibi, fesih bildirimi ve fesih uyarısına bağlı bir ödeme süresinin belirlenmesini kiracıya ve eşine ayrı ayrı bildirmekle yükümlü olacak.

3 YIL BOYUNCA KİRA YASAĞI

Ev sahibi, gereksinimleri nedeniyle kiracısını evden çıkarması halinde, haklı bir sebep olmaksızın evi 3 yıl geçmedikçe eski kiracısından başkasına kiralayamayacak. Eski kiracının ayrıca, yeniden inşa ve imarı gerçekleştirilen taşınmazları yeni durumu ve yeni kira bedeli ile kiralama konusunda öncelik hakkı bulunuyor. Bu hakkın, ev sahibinin yapacağı yazılı bildirimi izleyen bir ay içinde kullanılması gerekecek, bu öncelik hakkı sona erdirilmedikçe, taşınmaz üç yıl geçmeden başkasına kiralanmayacak. Kiraya veren, bu hükümlere aykırı davrandığı takdirde, eski kiracısına bir yıllık yazılı kira bedelinden az olmamak üzere tazminat ödemekle yükümlü olacak.