İMKB yüzde 52 kaybettirdi

2008’e damgasını vuran global kriz, yatırımcılara tarihi zararlar yazdırdı. Borsa yatırımcısının yıllık kaybı yüzde 52’yi buldu. Dolar alanların ise yüzleri güldü

İstanbul Borsası, dünyayı sarsan global krizin etkisiyle yüzde 52’yi bulan değer kaybıyla 2008 yılını tamamladı. Böylece, İMKB en büyük yıllık düşüşünü gerçekleştirdi. İMKB’nin en büyük düşüşü 1988’de yüzde 45 olmuştu. 

Dolara yatırım yapanlar yüzde 31, euro’ya yatırım yapanlar ise yüzde 26 kazandı. İMKB yılın son işlem gününü 2009’a iyi girme çabasıyla geçirdi. Endeks yılın son işlem gününde yüzde 1.72 yükselişle 26 bin 864 puandan kapandı. Dolar ise 1.5425 YTL’nin üzerine çıktı, yılı 1.5291 YTL’den, euro ise 2.1435 YTL‘den tamamladı.

Yatırımlar emtiaya kaydı
ABD’de başlayan ve tüm ülkeleri etkileyen kriz, 2008’e damga vurdu. Yatırımcılar, Lehman Brothers gibi dev bankaların iflası, şirketlerin büyük zararlarıyla nereye yatırım yapacağını şaşırdı. Kriz, finans sektöründen başta otomotiv olmak üzere reel sektöre sıçradı. 

Başta ABD olmak üzere, birçok ülke krizi aşmak için kurtarma paketleri açıkladı. Ekonomilerin durgunluğa girmesiyle birlikte birçok ülkenin merkez bankası faizleri yüzde 1’in altına çekti. Durgunluk endişeleriyle yatırımlar hisseden emtia’lara kaydı. Petrol 147 doları, altın 1000 doları aşarak tarihi rekorlar kırdı. Petrol 2008’i 39 dolar, altın ise 848 dolarla kapattı. 

Yurtiçinde de piyasalar, yurtdışından gelen haberlere göre yönünü bulmaya çalıştı. İMKB’nin 2009’da da yurtdışı piyasalardaki gelişmelere göre yönünü belirlemesi bekleniyor.

Rusya’da kayıp yüzde 72
Tarihin en büyük krizi, yurtdışı borsalarda da yatırımcılarını üzdü. Dünya borsaları içinde yüzde 72 ile en büyük değer kaybı Rusya borsasında yaşandı. Çin borsasının kaybı yüzde 65’i, Japon borsasında ise yüzde 42’yi buldu. ABD borsası ise yılı yüzde 34 kayıpla tamamladı.



‘Toparlanma beklenenden erken gerçekleşebilir’
Ömer Dilber Hak Menkul Genel Müdür Yardımcısı: “Dünya piyasalarının çöktüğü bir yılı geride bıraktık. Lehman’ın iflası yeni bir düzenin başlangıcı olarak tarih sayfalarında yerini alacak. 2008’in yarattığı hasar sonrası 2009 da bu etkiler nedeniyle sıkıntılı geçecek. 

Şirket kârlarında büyük düşüşler görülecek. Merkez bankalarının önceliği ekonomileri durgunluktan çıkarma olacak, bu sebepten faizlerde düşüş süreci devam edecek. 

Dolar da çok fazla bir yükseliş beklemiyorum.Türkiye’nin cazibesinin devam edecektir. Borsada sürpriz global etki olmazsa bankacılık, gıda ve yerel seçimler nedeniyle medya sektörlerinde hareketlilik bekliyorum. Toparlama da beklenenden erken gerçekleşebilir.” 



‘Yabancılar, YTL’den dövize yöneldi’
Murat Salar A Yatırım Genel Müdür Yardımcısı: “2008 riskten kaçınanın ödüllendirildiği bir yıl oldu. 2009 da riskini yönetebilenin yılı olacak. 2008’de YTL ve hisse senedi tarafında yabancı çıkışları görüldü. YTL’den dövize geçiş başladı.
Türkiye, global ekonomiye entegre olmasına rağmen, krizi son iki aydır hissediyor. 2009’da krizi vatandaşlar daha fazla hissedecek.
 
Özel sektörün taşıdığı borçların çevrilebilme kapasitesi 2009’a bakışı şekillendirecek. IMF kredisinin faydalı olacağı kanaatindeyiz. Özel bankaların ne Türkiye’de ne de yurt dışında kısa vadede kredi kullandırmak konusunda tekrar iştahlı olacaklarını sanmıyorum. Buna bağlı olarak kamu bankaları devreye sokulabilir.”