KAMUDA TÜRBAN, ATATÜRK REFORMLARINA MEYDAN OKUMADIR VE SORUN YARATIR

The Times Gazetesi Başyazarı Binyon: Türban sembolik bir olay Türkiye’de. Dışardan bakıldığında şaşırtıcı tabii ki. Avrupa’da İslam’ın devlet fonksiyonlarında yeri yok, tehlike de yok. Türkiye’de durum öyle değil. Bu Atatürk reformlarının sorgulanması gibi bir durum yaratır

Türkiye’yi 10 yıl sonra nasıl görüyorsunuz, AKP önümüzdeki yıllarda da iktidarda kalabilir mi?

AKP’nin geleceği önümüzdeki yıllar içinde laikler tarafından da tasvip edilen ılımlı normal bir parti durumuna gelip gelmemesine bağlıdır. Çünkü laikler ve asker AKP’ye karşı bir kuşku içinde. Parti hakkında kapatılma davası açıldı. AKP karşısına çıkan engellere karşı mücadele verirken, aynı zamanda da Türkiye’nin AB ilişkilerini geliştirdi; Kürtlere yeni haklar tanıdı. Ama bu başarıyı devam ettirebilmesi için AKP’nin orta yolu izleyip izlememesine, İslami görüşlerinde aşırıya kaçmamasına bağlı.

Peki Başbakan Erdoğan’ın bir lider olarak performansını nasıl değerlendiriyorsunuz?

Kurnaz bir politikacı. Kendine karşı olan güçleri anında kavrayan çok zeki bir politikacı. Yanlışlık yaparsa umudunu yitirmiyor. Aslında Davos’taki tavrı iç politika tiyatrosuydu. Milliyetçi duyguları okşadı ve anında bu hareketinin karşılığını aldı. Türkiye’nin kendisinden ne beklediğini biliyor. Çok oyunsal (dramatik) ve iç politikaya yönelik gereksiz bir davranıştı ama karşılığını aldı.

Türkiye’deki türban konusunu nasıl değerlendiriyorsunuz? AKP türbanı ön plana çıkararak, seçime yönelik bir yatırım yapıyor mu?

Türban konusu AKP’nin inandığı bir konu. Türk toplumunda geniş bir kitle türban konusunu destekliyor ama aynı zamanda büyük şehirlerde laikler ve bazı entelektüeller tarafından karşı çıkılıyor. Türban sembolik bir olay Türkiye’de. Dışardan bakıldığında çok şaşırtıcı geliyor. Çünkü, örneğin İngiltere’de her yerde türbanla dolaşabilirsiniz. Ama İngiltere’de İslam’ın devlet fonksiyonlarında yeri yok. Böyle bir tehlike de yok. Ancak Türkiye’de durum farklı, devlet fonksiyonlarında devletin işleyişinde din rolünün olup olmaması önemlidir. Modern Türkiye’nin dini, devlet işleyişinden ayırmasının üzerinden uzun yıllar geçti. Bu konuya bu açıdan bakarsanız durum farklı olur. Atatürk’ün gerçekleştirdiği birçok reforma meydan okuma anlamı taşır. Hatta Atatürk reformlarının sorgulanması gibi bir durum yaratır.

Türkiye’deki anamuhalefet partilerini nasıl buluyorsunuz?

Muhalefetteki partiler bölünmüş, zayıf halde. AKP konusunda çok değişik ve şüpheci bir tavırları var. AKP’nin ılımlı orta yol bir parti olmadığını söylüyorlar. Bazen bu düşüncelerinde haklılar. Ancak bazı muhalif partilerin demokratik bir seçimle iktidara gelen AKP’yi yasa dışı ilan etmesi mantıksız. Diğer bir sorun da muhalefetin sırtını askere dayaması. Asıl böyle bir davranış demokratik değildir. Modern demokrasiler askeri arkasına alarak hareket etmez. Laik olduğunu söyleyen muhalefetin orduyu siyasete alet etmesi doğru değildir.

AKP nin Ortadoğu ve Kafkaslar politikasına bakarsanız Türkiye’nin Neo İslamcı bir politika izlediğini söyleyebilir misiniz?
Hayır. Türkiye’nin menfaatları ve politikası Güney Arabistan’a uzanmıyor. Bu bir politika yıllar önce 1922’de sona erdi. Şimdi Müslüman dost ülkeler ve Türkiye’nin komşuları var. Türkiye’nin bu ülkelere karşı kültürel, dini ve bazan da siyasi sempatisi olması doğaldır. Türkiye Ortadoğu ülkeleriyle ilişkilerini zamanımıza uyarlayarak yeniden düzenlemektedir.

Ergenekon duruşmalarını nasıl değerlendiriyorsunuz?

Her şey duruşmaların sonucuna bağlıdır. Eğer Ergenekon iddiaları ispatlanırsa Türkiye açısından çok tehlikeli olur; askere karşı bir tepki doğmasına neden olur, hem de asker içinde huzursuzluk yaratır. Türkiye açısından çok tehlikeli olur.

KİMDİR?

Times Gazetesi Başyazarı Michael Binyon, 1972 yılından itibaren Times Gazetesi’nde Moskova -Washington-Brüksel Büro Şefi olarak çalıştı, 1991 yılında Times Gazetesi Diplomatik Editörü oldu. Cambridge Üniversitesi mezunu Binyon İngiltere’nin en kıdemli 10 gazetecisi arasında bulunuyor. 2 Basın ödülü aldı. AB ve Ortadoğu yorumcusu olarak BBC , CBS.NBC ve El Cezire TV’de analizleri ile ün yaptı. 2000 yılında Kraliçe II Elizabeth tarafından “Olağanüstü Başarı Ödülü” verildi.