88 yıl önce salgın sert önlemlerle atlatıldı. İspanyol gribi ABD'de ortaya çıkmış, Asya ve Afrika'ya hızla yayılmıştı. Virüs Dünya nüfusunun yüzde 30'unu öldürdü


Yıl 1918, aylardan Mart... Yer Amerika'nın Kansas eyaletindeki Fort Riley Askeri Üssü. Yemekhanede çalışan bir aşçı 39.5 derece ateşle revire gitti. Birliğin besin ihtiyacını karşılamak üzere üste tavuk yetiştiriliyordu, iki gün içinde revirdeki hasta asker sayısı 521 oldu. Ancak yetkililer, bunun sıradan gripten farklı olduğunu uzun süre anlayamadı. Birinci Dünya Savaşı devam ediyordu, ilk aşamada virüs, Avrupa ve ABD arasında yer değiştiren askerler arasında yayıldı. Hâlâ birçok uzman bunun menenjit, hatta veba salgını olduğunu düşünüyordu. Aşı çalışmaları bile bakteri yoluyla yayılan griplere yönelikti. Uzmanlar farklı bir virüsle karşı karşıya olduklarını anladıklarında ise artık çok geçti.

Sinek gibi ölüyorlar
Grip birkaç ay içinde Asya ve Afrika'ya kadar yayıldı. Asıl patlama ise 1918 yılının Ağustos ayında oldu. Fransa, Sierra Leon ve ABD'deki ikinci salgın dalgasında ölümler 10 kat arttı. Artık dünya nüfusunun yüzde 30'u ispanyol gribine yakalanmıştı. Ölüm oranı yüzde 5'e kadar çıkmıştı. Askeri bir doktor, kıranı "Hastalar grip vakası gibi geliyor. Ancak birkaç saat içinde nefessiz kalarak ölüyorlar, 1 ya da 20 kişiyi izlemek kolay. Ama bunlar sinek gibi dökülüyorlar" sözleriyle anlatıyordu. Hayat tüm dünyada adeta durdu. Doktorlar hasta olduğu için tedavi yapamıyor, mağazalar açılmıyordu.

15-35 yaşı vurdu
1 yıl içindeki etkisini kaybetti ancak en az 50, en çok 100 milyon kişinin ölümüne neden oldu. Bazı kasabalarda ve tropik adalarda herkes öldü. Gribin görülmediği tek bölge Brezilya'daki Marajo adası oldu. Yaşlı ve çocuklardan çok 15-35 yaş arası sağlıklı kişileri vurdu. Ölenlerin yalnızca yüzde biri 65 yaşın üzerindeydi. Öyle ki Birinci Dünya Savaşı'na katılan sağlıklı ve genç askerlerden ölenlerin sayısı çatışmada ölenleri geçiyordu.

1919 yılının ilk aylarında, Avustralya'ya ulaştığında etkisini kaybetmişti. Ama bu kıtadaki hafiflemiş haliyle bile 12 bin kişinin ölümüne neden oldu.