AB esti ama çabuk söndü
AB’nin Kafkasya’daki krizle ilgili zirvesinde Rusya’ya yaptırım kararı çıkmadı. Zirvenin taslak metninde Rusya’nın Gürcistan’a müdahalesi uluslararası hukuka göre kabul edilemez denirken Moskova ile ilişkileri gözden geçirme kararı yinelendi
AB’nin Kafkasya’daki krizle ilgili dün Brüksel’de yaptığı olağanüstü zirvede beklendiği gibi Rusya’ya yaptırım kararı çıkmadı. 14 kasımdaki AB-Rusya Zirvesi’nin seyrini belirleyecek olan zirvenin taslak metninde Rusya’nın Gürcistan’a müdahalesi ‘uluslararası hukuka göre kabul edilemez’ olarak nitelendirilirken, ‘Moskova yönetimiyle ilişkileri gözden geçirme’ kararı yinelendi.
‘AB-Rusya ilişkilerinin dönüm noktasına geldiği’ belirtilen metinde çeşitli alanlardaki müzakerelerin devam edip etmeyeceği hakkında bir kararın ancak ilişkilerin gözden geçirilmesi sonrası alınabileceği ifade edildi.
AB liderleri, Rusya’ya, ‘kendini Avrupa’dan tecrit etmemesi’ çağrısı yapıp Moskova’nın Gürcistan ile ilgili taahhütlerine uyup uymadığını gözlemlemeye devam edeceği belirtildi.
Metinde, AB’nin Gürcü vatandaşlarına vize konusunda kolaylık ve Gürcistan’da yeniden yapılanma için yardım sağlayarak ve bir serbest ticaret anlaşması yaparak bu ülkeyle yakın ilişkilere hazır olduğu kaydedildi.
Zirveden Rusya’ya net bir yaptırım kararı çıkmamasına Avrupa’daki iki farklı tutum neden oldu. Almanya, Fransa ve İtalya AB’nin başlıca enerji sağlayıcısı durumundaki Rusya’ya karşı yaptırımlar uygulanması için henüz erken olduğu görüşünü savunurken Britanya ile eski Sovyet ülkeleri
Moskova’nın ‘yaptıklarının sonuçlarına katlanması’ istiyordu.
Zirve öncesi açıklamalar da yaptırım çıkmayacağının işaretini vermişti. Dönem Başkanı Fransa’nın Başbakanı François Fillon gündemde yaptırım değil diyalog olduğunu vurgulamıştı: “Ya Soğuk Savaş’ı yeniden başlatarak Rusya’yı suçlayıp tecrit edeceğiz, ki bu Fransa veya Avrupa’nın tercihi değil, ya da diyalog yolunu tercih edeceğiz.”
Fillon, Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy’nin Gürcistan ile Rusya arasında yeniden arabuluculuk çabalarına girişip AB liderlerine Moskova ve Tiflis’e gidilmesi dahil bir dizi öneri getireceğini söylemişti.
İtalya Başbakanı Silvio Berlusconi de AB’den Rusya’yı bir güç olarak hesaba katıp krizi şiddetlendirecek bir karar almamasını istemişti: “Rusya’nın dünya nüfusunun 10 katını yok edecek bir nükleer potansiyeli var. Yılda yüzde 7-8 büyüme oranı olan bir ülke. Petrolü ve gazı olan bir ülke.”
SAAKAŞVİLİ’YE DESTEK HATA • Bugün İstanbul’da Dışişleri Bakanı Ali Babacan’la görüşecek Rus Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov da, AB’nin Mihail Saakaşvili yönetimine destek vermesinin ‘tarihî hata olacağı’ uyarısı yapıp Gürcistan’a silah ambargosu uygulaması çağrısı yapmıştı.
ABD SİLAH TAŞIDI İDDİASI • Öte yandan Rusya Dışişleri Bakanlığı, Karadeniz kıyısına insanî yardım getiren ABD gemilerinin silah taşımış olabileceğini öne sürdü.
Şevardnazde: Türkiye krizde dengeli tavır aldı Eski Gürcistan Devlet Başkanı Eduard Şevardnadze, Kafkasya krizinde Türkiye’nin izlediği politikayı övdü. Türk hükümetinin bölgede kan dökülmesini engellemek ve diyalog başlatmak için ‘elinden geleni’ yaptığını kaydeden Şevardnadze, krizin barışçıl sona erdirilmesi yönündeki Türkiye’nin çabalarını takdir ettiklerini ifade edip “Türkiye, Kafkasya’daki krizde dengeli bir politika izledi’’ dedi. Şevardnadze, Türkiye’nin Gürcistan’a insanî yardım taşıyan ABD savaş gemilerinin Boğazlar’dan geçişi konusunda Montrö Sözleşmesi’ne uygun hareket etmesinde haklı olduğunu da vurguladı.
UNICEF SAVAŞIN FATURASI ÇOCUKLARA
UNICEF Gürcistan Temsilciği’nin araştırmasına göre, Gürcü-Rus çatışmalarında 40 bini çocuk 128 bin insan yaşadığı yeri terk etmek zorunda kalıp yardım merkezlerine yerleşti.
Araştırmaya göre, merkezlerdeki yaşam koşulları asgari yaşam standartlarında bile değil. Suçiçeği ve mantar enfeksiyonları gibi hastalıkların rapor edildiği merkezlerde, düzenli sağlık hizmeti ve ilaçlara erişim olanağı yok.
Harabeye dönen binalara kurulan yardım merkezlerinde tuvalet, su tesisatı ve elektrik de bulunmuyor. Asgari hijyen koşullarının bile karşılanamadığı merkezlerde salgın hastalıklar yaygınlaştı. Çocukların acilen ilaç ve gıda maddelerine ihtiyaçları var.
UNICEF’in dikkat çektiği bir başka konu, çocukların psikolojisi. Raporda, çoğu çocuğun, uyku bozukluğu ve stres yaşadığı belirtildi. Bu travmaların tedavi edilmezse çocuklarda uzun vadeli hasarlar bırakabileceğine işaret eden UNICEF, çocuklara psikolojik destek gerektiğini vurguladı.
UNICEF, savaş mağduru çocuklar ve kadınlar için, Tiflis yakınında yardım merkezleri kuracak. Okul olarak da hizmet verecek merkezlerde, çocuklara sağlıklı şartlarda yaşam olanağı sağlanıp normal hayata uyum için psikolojik destek verilecek.
MİSKET BOMBASI İTİRAFI • Öte yandan İnsan Haklarını İzleme Örgütü (HRW), Gürcistan’ın Güney Osetya’da misket bombası kullandığını kabul ettiğini açıkladı. HRW, Gürcü Savunma Bakanlığı’ndan, Roki tüneli yakınında M85 misket bombası kullandığına dair resmi yazı geldiğini duyurdu.
RUSYA SONUNU HAZIRLADI • Eski lider, kriz konusunda ise şu yorumu yaptı: “Ruslar, Gürcü lider Mihail Saakaşvili’yi cezalandırdı, istifaya zorladı. Ancak bu, halkın liderlerine desteğini daha da artırdı. Biz Gürcüler tehdit karşısında birleşmekte başarılı oluyoruz.
Rusya, Güney Osetya ve Abhazya’nın bağımsızlığını tanımakla aslında kendi sonunu hazırladı. Rusya içindeki özerk bölgelerin bağımsızlık istemeyeceğini kim garanti edebilir. Rus hükümeti, geleceğini tehdit eden çok kritik bir karar aldı. Bunun olumsuz sonuçlarını ileride fazlasıyla hissedecektir.’’
Eski lider, Tiflis’ten de Rusya ile diplomatik ilişkilerini kesme kararını gözden geçirmesini isteyip ‘siyasette hislere yer olmadığını, bugün düşman olanların yarın dost olabileceğini unutmamak gerektiğini’ vurguladı.
