Adalet bir bütündür bölünemez

Duruşma salonuna sığmayan Ergenekon davasına bulunan çözüm tartışma yarattı. Hukukçular, avukat sayısının sınırlandırılması ve tutuklu-tutuksuz sanıkların ayrı yargılanması kararlarını eleştiriyor

Ergenekon Davası’nın duruşma salonuna sığmamasına karşı mahkemenin aldığı avukat sayısını sınırlama, tutuklu ve tutuksuz sanıkları ayrı ayrı yargılama kararlarına hukukçular tepki gösterdi. Hukukçulara ve muhalefete göre bu uygulamalar adil yargılama ilkesine zarar verecek. Hukukçular, duruşmalara tarafların tamamını barındırabilecek bir mekanda devam edilmesini istedi.
İstanbul Üniversitesi Ceza ve Ceza Usul Hukuku anabilim dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Fatih Selami Mahmutoğlu, Ergenekon davasında olduğu gibi sayısal çoğunlukta bir yargılama sözkonusu olduğunda, mevcut adliyelerdeki fiziki koşulların yetersiz olduğunun bir kez daha görüldüğünü söyledi.

Cezaevi psikolojisi

Adliyelerin yeniden yapılandırılması gerektiğini ifade eden Mahmutoğlu, sıkıntılı Ergenekon duruşmasıyla ilgili olarak özetle şunları söyledi: “Bana göre bu yapılanma kesinlikle bir cezaevi ortamında olmamalıdır. Çünkü oradaki güvenlik sistemi ve oranın psikolojik ortamı gerek avukatların, gerek ilgili kişilerin ve yakınları ile kamuoyunun bu duruşmayı izlemesi açısından sorunlar yaratır. Bu sayıda insanın belli bir yere devamlı gidip gelmesi de sorunları artırır.

Duruşma ikiye bölündü

Yargılama öncesindeki sayısal durum. Böyle olunca tutuklu ve tutuksuz sanık ayrımı yapılarak duruşma adeta ikiye bölünmüş vaziyette. Bu ikiye bölünme adil yargılanma hakkı bakımından fevkalade sakıncalıdır. Bunu söylerken ki gerekçem ise şudur; bir kere tutuklu olup olmamak değil yargılamanın bütünü herkesin baştan itibaren izliyebilme olanağına sahip olması gerekir. Bu bütünlüğün kaybolduğu an öncelikle ceza yargılamasının prensiplerine ve ruhuna aykırı hareket edilmiş olur. Bunun bir bütünlük içinde yürümesi lazım. Yargılama böyle devam ettirildiği müddetçe adil yargılanma açısından son derece yanlıştır.”

Savunmayı engeller

İstanbul Kültür Üniversitesi Hukuk Fakültesi öğretim üyesi Durmuş Tezcan da çok sanıklı davalarda, yargılama mekanının yeterli olmaması durumunda yeni ve yeterli bir yerde duruşmaların görülmesinin ancak mahkeme heyeti tarafından talep edilebileceğini söyledi. Tutuklu ve tutuksuz sanıkların ayrı zamanlarda salona alınarak yargılanmalarının doğru olmayacağını belirten Tezcan, “Adli yargılanma yönünden aynı dava içinde söylenen her sözü sanıkların ve müdafilerinin dinlemesi, gerektiğinde ona bir savunma yapması gerekebilir” dedi.

Ankara Barosu Başkanı Vedat Ahsen Coşar ise Ergenekon davasında yaşananların yargılamayı etkileyip etkilemeyeceği yönündeki soru üzerine, “Yargılama etkilendi. Yaşananlar, gerekli tedbirlerin alınmadığını gösteriyor. Adil yargılama ilkesi gereği mahkemenin bir an önce karara gitmesi gerekiyor. İlk duruşmada ortaya tahrik çıktı. Bu başka sorunlara yol açabilir” diye konuştu.