Samsun'da 24 Ağustos sabahından başlayarak aralıklarla süren sağanak yağışlar kent merkezinde meydana getirdiği sel ve heyelan nedeniyle hayatı felç etti. Samsun bürokratları Vali Hasan Basri Güzeloğlu önderliğinde Valilik Kriz Merkezi'nde, selin zararlarının en aza indirilebilmesi ve gerekenlerin yapılabilmesi için 24 saat adeta hazır kıta haline getirildi.
En son akşam 18.30 ve 21.00 saatleri arasında yağan yağış sonrasında Meteoroloji Bölge Müdürlüğü'nün verilerine göre metrekareye 42 kilogram yağış düştü. Ani ve yoğun yağış sonucunda kent merkezindeki bazı alanlarda su baskını ve su baskınına bağlı olarak taşınan malzemelerden kaynaklanan zararlar oluştu. Son yağışta; ilk kademe İlkadım Belediyesi sınırları içinde Namık Kemal Caddesi ve çevresi ile iş yerleri, yine İlkadım Belediyesi sınırları içindeki Kuzey İşhanı su baskınına maruz kaldı. Gazi Belediyesi sınırları içinde de Yenidoğan Mahallesi ve çevresi yoğun bir su ve buna bağlı tahribata konu oldu. Bu mahallede bir evin duvarı yıkıldı, anılan ev boşaltıldı, vatandaşların can güvenliği sağlandı.
Canik Belediyesi sınırları içinde ise aynı yağış sonrasında bazı evlerin bodrum katlarını su bastı. Kent Merkezi'nde Baruthane Deresi'nin akış ve tahliye noktasında Atatürk Bulvarı ve ana ulaşım arterinde kara bandı yükselen su ve yağışla birlikte taşınan toprak ve benzeri malzeme nedeniyle trafiğe kapatıldı. Anılan güzergah üzerindeki trafik, Bafra Caddesi alternatifiyle verildi, ulaşım sağlandı. Ana bulvar üzerinde deniz bandının ise açık bulunduğu kaydedildi. Bu bölgedeki sorunun Baruthane Deresi'nin yatağından başlayarak denize olan tahliyeyi sağlayan temel akış ve kanalın tamamen 5 gündür yağan ve buna bağlı olarak taşınan heyelan ve heyelan sonrasında toprak ve taş parçalarıyla tamamen dolu olmasından kaynaklandığı öğrenildi. Bunun aşılması için Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın insan gücüyle başlattığı çalışmada akış rejimine bağlı olarak sürekli bir heyelan ve malzeme yoğunluğuyla karşı karşıya olduğu için başarılı olunamadığı vurgulandı. Kökten ve kesin çözüm için yine Büyükşehir Belediyesi ve SASKİ Genel Müdürlüğü'nün yatay sondaj sisteminin kanalın açılması için ön bağlantılarını yaptığı öğrenildi. Mekanik ve motor ekip gücüyle kanalın en kısa sürede açılarak suyun tahliye edilmesiyle buradaki sorunun giderilmesi amaçlandı.
YAĞIŞ SÜRECEK
Selin en çok etkili olduğu Ağabali ve Bağdat caddeleri, Subaşı Camisi ve Mecidiye bölgelerinde devam edecek yağış ve yağışa bağlı risklere karşı Sivil Savunma Arama Kurtarma Birliği 40 personel ve 7 araç ile, Büyükşehir Belediyesi SASKİ ve bağlı alt kademe belediyeleri kendi ekipleri ve araç parklarıyla, İl Özel İdaresi ekipleri, Karayolları ve DSİ Bölge Müdürlüğü ekiplerinin hazır ve müdahale noktasında acil çerçeve içinde kullanılmak üzere bekletildiği dile getirildi. Eldeki meteorolojik veriler yağışın yine aralıklarla süreceğini gösterdi.
Alınan yağışlarla Samsun'da toprak ve altyapıların suya doyduğu, bundan sonraki her yağışın işyerleri ve konutlar için risk taşıdığı uyarısını yapan Samsun Valisi Hasan Basri Güzeloğlu, "Vatandaşlarımızdan bu çerçevede alabilecekleri önlemleri almaları, buna bağlı olarak gerek konut gerekse işyerlerinde önlemlerini gözden geçirmelerini bekliyoruz. İl Emniyet Müdürlüğümüze bağlı devriyeler vatandaşlarımızın can ve mal güvenliği için anonslarla görev yapmakta olup olası riske karşı vatandaşlarımızı acil
müdahalelerde uyaracaklardır" dedi.
İl Hasar Tespit Komisyonu çalışmaları sonucunda ilk selin yaşandığı 24 Ağustos tarihinden bu yana ön hasar tespiti yapılan toplam bin 190 işyeri ve konut bulunduğu öğrenildi. Vali Güzeloğlu, bunlardan 804'ünün işyeri, 281'i az, 4'ü ağır olmak üzere 285'inin konut olduğunu dile getirerek, "Bin 190 ön hasar tespiti yapılmış işyeri ve konutun yanı sıra Bayındırlık İl Müdürlüğü ve Valilik Kriz Komitesi'nde değerlendirilmeyi bekleyen 150 dilekçe ve başvuru da bugünden itibaren kriz komitesine bağlı ön hasar tespit komisyonlarınca değerlendirilecek. Değerlendirilecek işyeri ve konutlarla birlikte 24 Ağustos'tan bu yana Valilik Kriz Komitesi'ne bin 340 başvuru yapılmış, 1190'ı sonuçlandırılmıştır" diye konuştu.
Vergi Usul Kanunu uyarınca zarar gören işyeri sahiplerinin vergi beyanından düşülmek ve zarar olarak gösterilmek üzere Vergi Dairesi Başkanlığı'na yapılan başvuru sayısının 512 olduğu ve bunların 400'ü aşkın sayıda olanına gidildiği kaydedilirken geriye kalanlarına ise bugün gidileceği açıklandı.
YARDIM YAPILACAK
Samsun'da bütün ekiplerin, 24 Ağustos'tan bu yana ticari ve sosyal hayatı çok büyük etkileyen ve büyük hasar veren selin olumsuzluğuna karşı yoğun bir çalışma içinde olduğuna dikkat çeken Vali Hasan Basri Güzeloğlu, "Umarım, bu zarar daha fazla büyümez. Tüm çalışma ve çabalarımız bu yönde. Esnafımızın KDV ve Muhtasar Beyanname verme ve ödeme yükümlülükleri ertelendi. Bayındırlık ve İskan Bakanımızın Samsun'a geldiğinde açıkladığı gibi Bağ-Kur ve Sosyal Sigorta primlerinin ertelenmesi için Çalışma ve
Sosyal Güvenlik Bakanlığı'na Valiliğimizce durumu bildirir talep yazıları iletildi. En kısa sürede sonuçlanacak ve ertelenme gerçekleşecek. Yine Bayındırlık ve İskan Bakanlığı'na ilettiğimiz 'genel hayata etkili olur' kararının alınarak temelde Samsun'da, gerek belediyelerimizin altyapı yatırımlarında gerekse temel iyileştirme alanlarında çok büyük kolaylık sağlayacak kararlar bakanımız tarafından onaylanarak kesinleştirildi. Bu çerçevede ilgili işyerlerindeki vatandaşlarımızın zararlarının karşılanmasına dönük olmak üzere TOBB Başkanlığı ve Türkiye Esnaf ve Sanatkarlar Konfederasyonu Başkanlıkları'na benim imzamla kendi üyelerine dönük katkı ve yardımda bulunmak üzere talep yazısı yazılmış, her iki başkanla da konu görüşülmüştür. Yaklaşımları olumlu ve yapıcıdır. Onlardan da zarar gören işyeri sahiplerine katkı bekliyoruz. Aktarılan kaynak çerçevesinde hasar tespit çalışmaları devam etmesine rağmen kesinleşen ve değerlendirilmesiyle bu anlamda zarar gören vatandaşlarımıza da zararlarının hepsi ve tamamı değil ama devletimizin katkısını hissettirecek bir yardım yapılacaktır" şeklinde konuştu.
Büyükşehir başta olmak üzere alt kademe belediyelerinin temel alt yapıda yaşadıkları büyük tahribatın ve zararın karşılanmasına dönük olarak da Maliye Bakanlığı'ndan hazırlanacak raporlar doğrultusunda yardım beklediklerine işaret eden Güzeloğlu, şöyle devam etti:
"Ayrıca, İl Özel İdaremizin ve bağlı Köy Hizmetleri birimlerinin gerçekleştirdiği kırsal alandaki köy yollarımızdaki sıkıntılarla ilgili talebimizi İçişleri Bakanlığı'na bildireceğiz ve KÖYDES kapsamındaki projeler çerçevesinde gerçekleştirilen ama sel ve heyelan nedeniyle bozulan yolların yeniden onarılmasına dönük ödenek talebimiz önümüzdeki günlerde gönderilecektir. Konut ve işyeri sahiplerimize geçmiş olsun. Bu zararın en az hasarla atlatılması çalışmaları 24 saat kesintisiz sürüyor. Herkese geçmiş olsun."