İşgalde kaçırılan kültürümüz

Ülkemiz'in işgal dönemlerin'de (1828 - 1918 yılları arasın'da) Ermeni Katliam'ının yapıldığı zamanda, ülkemizin bir çok bölgesinde el yazmaları kitaplar, Ruslar'ın işgal döneminde çalınarak götürülmüştür.

Yani Kültürümüzü alıp götürmüşlerdir. Bir milletin kültürünü çalmak, o mileti cahil bırakmaktır. Cahil bırakmak ise, o milletin yok olmasını istemektir.

Fakat; biz öyle bir milletiz ki, 150 yıldır Kominizm'in baskısı altında yaşayan soydaşlarımız, bu durumun en güzel örmeğidir. O baskılar bile soydaşlarımızın (çoğu'nun) inançlarını yok edememiştir. Soydaşlarımızın çoğunluğu inançlarını unutmamış ve yozlaştırılamamışlardır.

Şimdi asıl konumuz olan kaçırılan el yazması kitaplara dikkat çekmek istiyorum. Kaçırılan el yazması kitapların bir çoğu Rusya'ya götürülürken, diğer ülkelerde'de el yazması kitaplarımızın olduğu bir çok araştırmacı kişiler tarafından söylenmektedir.

Ancak; şimdi kesin tesbit edilen el yazması kitaplarımızı konu olarak ele alıyorum. Diğer kitaplar da illaki bir gün su yüzüne çıkacağı kanısındayım. Örnek vermek gerekirse, bilinen Ahmed Ziyaüddin Gümüşhanevi Hazretleri'nin 18 bin ciltlik kütüphanesinin nerede olduğu hala bulunabilmiş değildir. Bunun gibi bir çok dönemlerde yüksek lisans (Medreseler'de) yapmış kişilerin kütüphanelerinin Ruslar'ca kaçırılmış, kaçırılamayanlar ise yakılmıştır. Kaçırılanlar ise yurt dışına çıkarılmıştır.

Fakat ; bazı el yazması kitaplarımızın yerleri tesbit edildiği, bilindiği halde her nedense, bu güne kadar Kültür Bakanlığı nezdinde her hangi bir girişimde de bulunulmadığı açıkça ortadadır. Şöyle ki; dönemin Kültür Bakanı Namık Kemal Zeybek'e olay intikal ettirilmiş olup, her nedense bilinmez, bir girişimde bulunmamışlardır.

Ondan sonraki dönemlerde de Kültür Bakanlığı'na gelen hiç bir bakanın girişimde bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Durum şöyledir: Uluslararsı Bayburt Dede Korkut (Şeyh) Kültür ve Sanat Şölenlerin'den birine katılamak üzere Bayburt'a gelen Atatürk Kültür Merkezi Başkanı Prof. Dr. Sadık Tural Şenlikler'in bir bölümü olan şiir bölümünde konuşması bittikten sonra, Araştırmacı-Yazar, Gazeteci Veysel Gider Bayburt'tan işgal döneminde kaçırılan kitapların akıbetleri hakkında Tural' bir soru sorar. Tural Cevaben;  ''Evet biliyorum , Bayburt el yazmaları, Gümüşhane el yazmaları, Erzurum el yazmaları, Rusya'da Leningrat'ta Kütüphane'de sergileniyorlar. Ben onları gözlerimle gördüm. Bir şeyler çizilmiş olsa, onları alabiliyorsun. Kitap oldu mu alamıyorsun vermiyorlar" diyerek, "buralara (Bayburt,Gümüşhane,Erzurum) geldiklerini, buraları işgal ettiklerini, kitapları da aldıklarını itiraf ediyorlar. Zaten inkar etmiyorlar ki... ''
şeklinde konuşmuştur.

Öte yandan aynı Şenlik'in Kahramanlık Şiirler'i Şöleni'nde konuşmacı olarak katılan Türksav'ın Başkan'ı Şair - Yazar Yahya Akengin'e aynı gazeteci bu durumu hatırlatır. Cevaben Akengin; ''Bu çok önemli bir konu. O kitaplar alınamaz diye bir şey yoktur. Bu gün vermeyebilirler. Ama yarın alınabilir. Bu konunun devamlı gündemde tutulması gerek. Gündem'de tutmalıyız ki, İnşallah bir gün gelir o kitapları Leningrat'tan geri getiririz... '' demiştir.

Daha önemlisi olan ise, bu el yazması eserlerle birlikte Bayburt Kütüphanesi'nin özel bir bölümünde koruma altında bulundurulan Hz. Muhammed (s.a.v.) 'in sakalından üç tel'de alınarak götürülmüştür. Bunların yeri ise, hala bulunabilmiş değildir.

Son olarak Sayın Kültür ve Turizm Bakan'ı Atilla Koç'un Bayburt el yazmaları, Gümüşhane el yazmaları, Erzurum el yazmalarını ülkemiz'e kazandırılabilmesi için girişimlrde bulunulmasını , Bayburt, Gümüşhane ve Erzurum halkı istemek'te olup, kaçırılan şu an Gazilik ünvan'ı taşıyan kültür varlıklarımızın ülkemize geri getirileceğine inançlarının tam olduklarını belirttiler.
Not: Kaçırılan el yazmaları kitaplarla ilgili belgeler Bayburt İl Kültür Müdürlüğü'nde veya (BVB) arşivin'de mevcuttur.