Kriz, 'Das Kapital'i patlattı.

Ekonomi teorilerinin ‘kült’ kitaplarının baskıları yenilenirken yayınevleri, kriz konulu yeni eserler piyasaya sürme hazırlığında. Marx’ın meşhur “Das Kapital”i ise tarihinin en hareketli günlerini yaşıyor 

Küresel ekonomik krizi anlamaya çalıştığımız şu günlerde, kafasındaki sorulara yanıt arayan birçok kişi, çözümü kitaplarda arıyor. Bu nedenle özellikle ekonomik krizleri irdeleyen kitaplar satış rekorları kırarken, artan satışlar yayınevlerinin de yüzünü güldürüyor. Yayıncılar ya krizi konu eden yeni kitaplar piyasaya sürüyor ya da artan talep nedeniyle var olan kitapların baskısını yeniliyor.

Online kültür ürünleri satış sitesi idefix’in toplam satışları içinde bazı kriz kitaplarının payı yüzde 90’ların üzerine kadar çıkmış durumda. Paul Krugman’ın “Bunalım Ekonomisinin Geri Dönüşü”; ekonomist Mahfi Eğilmez’in “Küresel Finans Krizi”; Sloven filozof Slavoj Zizek’in kaleme aldığı “Önce Trajedi Sonra Komedi ya da 2008 Finansal Krizi” adlı kitaplar en fazla okunanlar arasında ilk sıralarda yer alırken mevcut tablodan bir de ilginç sonuç çıkıyor: Komünizmin fikir babası ünlü Alman düşünür Karl Marx’ın, 1867’de kaleme aldığı ve kapitalizmi eleştirdiği “Das Kapital” adlı eseri hem anavatanı Almanya’da hem de Türkiye’de en fazla satanlar arasında.

Das Kapital yeniden revaçta
Ekonomik krize kadar Almanya’da yıllık satışı sadece ‘yüzler’le ifade edilen Das Kapital’in yalnızca 2008’in son sekiz ayında bin 500’den fazla satması, dikkat çekiyor. Almanya’nın önemli yayınevlerinden Dietz - Verlag’ın yöneticisi Jorn Schtrumpf, 2007 yılına kıyasla Das Kapital’in satışlarının üç kat arttığını açıklarken “Bankacılar ve yöneticiler bile ne olduğunu anlayabilmek için “Das Kapital”e yoğun ilgi gösterdi” açıklaması yaptı. Global krizin ardından “Kapitalizm çöktü mü?” sorusunun yanıtını arayan okuyucu kitlesi sayesinde Marx’ın kapitalizmin analizini yaptığı kitap, neredeyse yok satıyor.

Benzer bir durum Türkiye’de de söz konusu. “Kapital”in satışlarında son dönemde ciddi bir artış olduğunu belirten Sol Yayınevi Sahibi ve Sorumlu Yönetmeni Muzaffer İlhan Erdost, en son 2007’de sekizinci bakısını yaptıkları kitabın 2008 sonunda tükendiğini, yeni yılla birlikte kitabın dokuzuncu baskıya girdiğini söylüyor ve oldukça iddialı bir de saptama yapıyor: “Araştırmacı, yazar, akademisyen, öğrenci... Herkes bu krizle yeni arayışlara girdi. Ekonominin temel sorunları ancak ‘Kapital’i okuyarak çözebilir!”

"Planımı değiştirdim"
İş ve ekonomi kitaplarına kriz döneminde gösterilen ilgi yalnızca Marx’ın “Kapital”i ile sınırlı değil. Birçok yayınevi gündemi kaçırmamak adına ya konusu kriz olan kitaplar piyasaya sürüyor ya da var olan kitapların yeni baskılarını çıkarıyor. Bu yayın evlerinden biri de Pegasus.

Temmuz 2008’de yayınlanan ve yazar Tim Harford tarafından kaleme alınan “Görünmeyen Ekonomist” adlı kitabın, krizle birlikte gördüğü ilgiden dolayı yayınevi, 1929’da yaşanan büyük ekonomi buhranını anlatan yeni bir kitabı piyasaya sunma kararı aldıklarını açıkladı.

Bu hafta piyasaya sürülen ve John Kenneth Galbraith’in yazdığı “Büyük Kriz 1929” adlı kitapta, 1929 ekonomik krizini hazırlayan faktörler, krizin önce ve sonrası ayrıntılı bir şekilde anlatılıyor. Önce borsayı vuran ve ardından da reel ekonomiye yayılan krizin, dünya ekonomisi üzerine etkilerinin ele alındığı kitapta o dönemde artış gösteren intihar olayları hakkında da istatistiksel bilgiler veriliyor.

Yaşanan krizi anlamak adına yeni bir kitap arayışına girdiklerini söyleyen Pegasus Yayınları Yayın Yönetmeni İbrahim Şener, “Elimizde dört farklı kitap vardı ancak gündemde kriz olması nedeniyle o projeleri beklemeye alıp bu kitabı basmaya karar verdik” diyor.

Kriz ekonomisi satışı patlattı...
Krizle birlikte ilgi gören kitaplardan biri de ekonomist Mahfi Eğilmez’in “Küresel Finans Krizi” adlı kitabı. 2008’in son ayında piyasaya sürülen kitap henüz bir ay geçmesine rağmen üçüncü baskısı yapıldı. Kapitalizmin ve piyasa ekonomisinin gelişiminden başlayarak krizlerin ortaya çıkış nedenlerini ve yaşanan kriz sonrasında Türkiye’yi ve dünyayı nelerin beklediğini nedenleriyle ortaya koyan kitap için Eğilmez, “Aslında ilk başta başka bir kitap projem vardı. Kriz ekonomisini ele alacağım kitabı daha çok ekonomiyle ilgilenenlere yönelik, teknik bir dille yazacaktım. Ancak 2008’in ortalarına doğru kriz tüm dünyanın gündemine girmeye başlayınca, o projeyi rafa kaldırdım ve herkesin anlayabileceği daha sade bir dille ‘Küresel Finans Krizi’ adlı kitabı yazmaya başladım” diyor.

Boyner Yayınları Yöneticisi Gülşen Heper ise son dönemde ekonomi kitaplarına gösterilen ilgiyi, “İnsanlar yalnızca krizin etkilerini değil, işin arka cephesinde neler olduğunu da öğrenmek istiyor. Konuşulanları ve ortaya atılan fikirleri daha iyi anlamak için de çözümü kitaplarda arıyor” sözleriyle açıklıyor. Boyner Yayınları’ndan çıkan ve Alan Greenspan tarafından yazılan “Türbülans Çağı” adlı kitap, yine kriz döneminde ilgi gören kitaplardan. Heper, ilginin devam etmesi durumunda yeni baskıya gidebileceklerini belirtiyor.