1923’ten 2008’e Cumhuriyetin Değerlendirilmesi (18)

DÜŞÜNCE VE KANAAT ÖZGÜRLÜĞÜ

“VII. Düşünce ve Kanaat Hürriyeti
Anayasa Madde 25.- Herkes, düşünce ve kanaat hürriyetine sahiptir.
Her ne sebep ve amaçla olursa olsun kimse, düşünce ve kanaatlerini açıklamaya zorlanamaz; düşünce ve kanaatleri sebebiyle kınanamaz ve suçlanamaz.

VIII. Düşünceyi Açıklama ve Yayma Hürriyeti
Madde 26.- Herkes, düşünce ve kanaatlerini söz, yazı, resim veya başka yollarla tek başına veya toplu olarak açıklama ve yayma hakkına sahiptir. Bu hürriyet resmi makamların müdahalesi olmaksızın haber veya fikir almak ya da vermek serbestliğini de kapsar.”

Ve Bakın şimdi de kısıtlamalara, verilenlerin geri alınmasına.
“Bu fıkra hükmü, radyo, televizyon, sinema veya benzeri yollarla yapılan yayımların izin sistemine bağlanmasına engel değildir. Bu hürriyetlerin kullanılması, suçların önlenmesi, suçluların cezalandırılması, Devlet sırrı olarak usulünce belirtilmiş bilgilerin açıklanmaması, başkalarının şöhret veya haklarının, özel ve aile hayatlarının yahut kanunun öngördüğü meslek sırlarının korunması veya yargılama görevinin gereğine uygun olarak yerine getirilmesi amaçlarıyla sınırlanabilir. Düşüncelerin açıklanması ve yayılmasında kanunla yasaklanmış olan herhangi bir dil kullanılamaz. Bu yasağa aykırı yazılı veya basılı ağıtlar, plaklar, ses ve görüntü bantları ile diğer anlatım araç ve gereçleri usulüne göre verilmiş hakim kararı üzerine veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde kanunla yetkili kılınan merciin emriyle toplattırılır. Toplatma kararını veren merci bu kararını, yirmi dört saat içinde yetkili hakime bildirir. Hakim bu uygulamayı üç güç içinde karara bağlar. Haber ve düşünceleri yayma araçlarının kullanılmasına ilişkin düzenleyici hükümlere, bunların yayımını engellememek kaydıyla, düşünceyi açıklama ve yayma hürriyetinin sınırlanması sayılmaz.”

Görüldüğü gibi burada düşünceyi açıklama ve yayma hürriyeti, devlette egemen olan düşünceyi açıklama ve yayma hürriyeti olup, farklı bir düşünce ortaya atamazsınız. Atarsanız 301 i karşınızda bulursunuz. İçeri atılır işkencecilere teslim edilirsiniz. Daha da ileri giderseniz, dışarıdaki infaz gruplarına teslim edilirsiniz. Milliyetçi infaz gruplarınca linç edilirsiniz.

Devletler tüm alanlara destursuz dalıp, tüm hakları kendi alanına aktara aktara, insanların alanını daralta daralta, insanlara nefes alacak alan bırakmadılar ve Anadolu’yu üstünde yaşayan insanlar için bir hapishaneye çevirdiler, tüm hakları keyfi ve çıkarlarına kullandılar.

Dünyanın başka yerlerindeki devletler de, hep aynı yöntemlerle, insanları susturmak ve köleleştirmek için ellerinden gelen her tür güç ve yetkiyi, en adi ayrıntılara kadar girerek kullandılar, en aşağılık işkencelerle insanlığı aşağıladılar. Keyfi çıkar savaşlarında insanları birbirine kırdırdılar. Ama insanın ve insanlığın sesini tümüyle kısamadılar, kesemediler. Her dönemde birileri çıkıp gerçekleri, haksızlıkları, acıları ve yoksulluğu haykırmış, devletin yüzüne tükürmüştür. Çünkü beynin içine girip, düşünce mekanizması ortadan kaldırılmadıkça, insanlar mutlaka bir şeyler düşünmeye devam edecektir.

Bu yüzden düşünce ve kanaat Özgürlüğü, bir başka deyişle: fikir ve söz hürriyeti, hürriyetlerin temeli ve en doğalıdır. İnsana devletlerin verdiği veya geri alacağı bir hak olmayıp, Tanrının insana yaratılışı da verdiği, yani insanın doğuştan getirdiği, yaşama hakkı kadar doğal bir haktır.

Bu yüzden Sokrat, düşüncelerinden vazgeçmektense, tüm kurtarma tekliflerini ret ederek ve baldıran zehirini kendi elleriyle içerek ölmeyi tercih etmiştir.

Galile (Galileo 1564-1642) dünyanın döndüğünü savunduğu için, 70 yaşında müebbet hapsi göze alarak, düşüncesinden vazgeçmemiştir. Tarih boyunca da nice bilim adamı, yazar, çizer, sanatçı ve düşünür, düşünceleri uğruna kellelerini ortaya koymaktan çekinmemiştir.

Bizde bu tür olaylar bazen din bilimleri ve tarikatlar düzeyinde kalmış olup, bilim, kültür ve sanat yalnızca dini açıdan ele alındığından ve pozitif bilimlerin okutulduğu üniversiteler bulunmadığından, çok yaygın değildir.